طیف نزدیک به سعید جلیلی و نمایندگان منتسب به جبهه پایداری در مجلس، تندترین مواضع را علیه این لایحه اتخاذ کرده‌اند. از دیدگاه این جریان، لایحه کنوانسیون خزر امتداد همان تفکر و الگویی است که در دیپلماسی گذشته و در جریان توافق برجام دنبال می‌شد.

مذاکرات ایران و آمریکا در یک دهه گذشته یکی از پیچیده‌ترین نمونه‌های چانه‌زنی تحت فشار در روابط بین‌الملل معاصر بوده است. خواسته‌های ایران از تثبیت حق غنی‌سازی در چارچوب برجام آغاز شد و در طول زمان تحت تأثیر تحریم‌های شدید، فشار اقتصادی و در نهایت درگیری نظامی، دست خوش بازآرایی گردید. پرسش اصلی آن است که چگونه ابزارهای قدرت آمریکا توانستند فضای تحقق مطالبات حداکثری ایران را متحول کنند و اولویت‌های مذاکراتی تهران را تحت تأثیر قرار دهند؟

در حالی که تحلیل رایج بر «ترس ترامپ از برچسب برجام ۲» متمرکز است، می‌توان این مسئله را نه یک ضعف روانی، بلکه یک بازی راهبردی هوشمندانه از سوی کاخ سفید تفسیر کرد اما دلایل واقعی ترس ترامپ از مقایسه با برجام اوباما چیست؟

عربستان به دنبال آن است که توافق احتمالی ایران و آمریکا برای پایان جنگ، تعادل قدرت در خلیج فارس را به نفع ایران تغییر ندهد. ریاض نگران است توافق جدید به ایران اجازه دهد تا نفوذ منطقه‌ای‌اش را به‌ویژه در یمن و لبنان بازسازی کند.

علی مطهری با اشاره به نحوه شهادت دبیر شورای عالی امنیت ملی بیان کرد: « تقریباً ساعت سه نیمه‌شبِ ۲۷ رمضان بود که به روایتی شب قدر است. احتمالاً ایشان در حال عبادت بوده‌اند؛ شاید ایستاده یا نشسته. چون بدنشان بسیار متلاشی شده بود. اما مرتضی خوابیده بود و بدنش نسبتاً سالم‌تر بود.»

بازگشت شش قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد (۱۶۹۶، ۱۷۳۷، ۱۷۴۷، ۱۸۰۳، ۱۸۳۵ و ۱۹۲۹) پس از فعال‌سازی مکانیسم ماشه توسط سه کشور اروپایی، در ۲۸ اوت ۲۰۲۵، صفحه جدیدی در تقابل ایران و جامعه بین‌المللی گشود.

فریدون مجلسی کارشناس روابط بین‌الملل معتقد است سفر مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور ایران به نیویورک نمی‌تواند به تنهایی گره از کار ایران باز کرده و باعث حل مساله تهران با تروئیکای اروپایی شود.

مکانیزم ماشه، ابزار قطعنامه ۲۲۳۱، همچنان ایران را تهدید می‌کند. این گزارش، فرآیند حل اختلاف برجام را تشریح کرده و تحلیل می‌کند چرا ماشه برابر متن برجام در ۲۶ مهر ۱۴۰۴ بی‌اثر نمی شود. در این گزارش، ادعای سه کشور اروپایی درباره تکمیل فرآیند حل اختلاف در ۲۰۲۰ و رد درخواست آمریکا برای فعال‌سازی ماشه با یک رأی حقوقی بررسی می‌شود.