هنوز آتش جنگ در غزه به‌طور کامل فروکش نکرده بود که نگاه تحلیل‌گران و ناظران بین‌المللی بار دیگر به خاورمیانه معطوف شد؛

در پی تشدید تهدیدهای واشنگتن درباره اقدام نظامی، هم ایالات متحده و هم ایران هم‌زمان مسیر دیپلماسی را فعال کرده‌اند تا از لغزش اوضاع به‌سوی یک جنگ منطقه‌ای و رویارویی تمام‌عیار در خاورمیانه جلوگیری شود.

این گزارش تصویری از مذاکره زیر سایه تهدید ارائه می‌دهد: ترامپ از تماس با ایران و آمادگی برای توافق سخن می‌گوید، اما هم‌زمان با نمایش قدرت نظامی، گزینه حمله را زنده نگه می‌دارد. تحلیل‌ها نشان می‌دهد دیپلماسی آمریکا ابزار فشار است نه هدف نهایی. ایران مذاکره را تنها بر پایه احترام متقابل می‌پذیرد. در مجموع، خاورمیانه در وضعیتی شکننده قرار دارد که احتمال لغزش به درگیری نظامی افزایش یافته است.

این یادداشت از فرید زکریا استدلال می‌کند که پرونده اوکراین در سال ۲۰۲۶ به نقطه‌ای سرنوشت‌ساز رسیده است. فشار دولت ترامپ بر کی‌یف برای پذیرش صلحی زمان‌دار، نه‌تنها روسیه را بازنمی‌دارد بلکه به کرملین چراغ سبز می‌دهد. تضمین‌های امنیتی محدود، سرمایه‌گذاری و بازسازی را ناممکن می‌کند و تنها آتش‌بس می‌آفریند نه صلح پایدار. سرنوشت اوکراین آزمون بازدارندگی، اعتبار ائتلاف‌های غربی و آینده نظم بین‌المللی است.

مادورو در این تصویر نه یک رئیس‌جمهور مستقر، بلکه حاکمی در آستانه‌ی سقوط نمایش داده می‌شود؛ حتی اگر واقعیت میدانی هنوز چنین نباشد. اقدام ترامپ در انتشار تصویر مادورو، هشداری است درباره‌ عصری که در آن نه‌‌تنها قواعد حقوق بین‌الملل، بلکه قواعد پایه‌ای رسانه نیز قربانی رقابت بر سر روایت و تقدم آن می‌شود.

تاریخ روابط ایالات متحده با همسایگان جنوبی خود، روایتی پیچیده از مداخلات مکرر است. از کودتاهای پشتیبانی‌شده در دوره جنگ سرد تا عملیات‌های نظامی مستقیم در دهه‌های بعد، این اقدامات اغلب با هدف محافظت از منافع اقتصادی یا مهار نفوذ رقبای ژئوپلیتیک توجیه شده‌اند.

پرسشی که ایران باید متعاقب این رویداد و در شرایط کج‌دار و مریز فعلی با آمریکا از خود بپرسد میزان هماهنگی تصمیمات و سیاست‌ها با این رویکرد پراگماتیستی است. به بیان دیگر، آیا وقت آن نرسیده که با فشردن دکمه بازنشانی (Reset Button) بر اساس منافع ملی از یک چالش تاریخی با ایالات متحده عبور کنیم؟

تا لحظۀ نوشتن این یادداشت درشامگاه شنبه ۱۳ دی عملیات ترامپ در کاراکاس، بیش از آن که کودتا و براندازی حکومت ونزوئلا باشد مصداق "آدم دزدی" است و هنوز رهبر مخالفان ونزوئلا به قدرت نرسیده و معاون رییس جمهور هم در سفر خارجی است اما جدای این ما را و دنیا را به یاد ماجرای نوریه گا می اندازد که به دستور بوش پدر بازداشت شد منتها وقتی دوران بوش پسر هم تمام شد به پاناما بازگردانده شد و باید دید سرنوشت او برای مادورو هم تکرار خواهد شد یا نه؟